RIKTHIMI I VARGUT

Ka kohë, ndoshta muaj, që redaktorët e “Shekullit” i kanë bërë vend, në rubrikën e opinioneve, një poeti satirik, Arben Dukës.

Faqja e sotme e gazetës online afishonte plot dy poema nga ky autor, i cili edhe paraqitej me dy foto të ndryshme.

Poemat merren me çështje të politikës së ditës, duke ndjekur një traditë të vjetër në publicistikën shqiptare.

Kjo traditë i ka rrënjët në folklor. Aq e vërtetë është kjo, sa disa nga lexuesit e vargjeve të Dukës përgjigjen edhe ata me vargje, duke e shndërruar hapësirën e komenteve në një kafene të vogël fshati.

Krijimet e Dukës përmbajnë vargje të tilla si:

Armiq do të jemi,
Në gjithë historinë,
Armiq të betuar,
Më Salë varfërinë!

ose:

Bir Saliu i nënës,
Fort mos ulëri,
Tani të ka mbetur,
Një gjysmë parti!

Natyrisht, opinionet mund të shprehen me mënyra të ndryshme, madje edhe opinionet për çështje të ditës; por megjithatë mbetet për t’u diskutuar nëse vargjet satirike të Dukës e kanë vendin në atë rubrikë ku i kanë vendosur redaktorët e Shekullit.

Meqë unë botoj vetë shkrimet e mia aty, nuk e kam të lehtë të shprehem. Më vijnë në mend argumente edhe pro edhe kundër këtij vendimi. Kam parë në rubrikën op-ed të The New York Times kontribute në trajtë stripash vizatimorë ose formash të tjera jokonvencionale. Forma vjershëtare, e Dukës, i drejtohet një lexuesi që e ndien veten mirë duke komunikuar me të; ky është lexuesi që kritikën e realitetit kërkon ta bëjë me nota të lehta estrade.

Ka edhe më. Nëse nuk gabohem, Duka është nga ata të paktë komentues të Shekullit që ka arritur të kapërcejë barrierën mes autorit dhe lexuesit, duke i bërë vend vetes në “presidium”. Përndryshe, komentet me vargje nuk u kanë munguar kurrë gazetave online, si një mënyrë e vetvetishme për të shprehur indinjatën ose protestën nëpërmjet ligjërimit.

Për nga përmbajtja, tekste të tilla nuk ka dyshim se, për ta thënë me një shprehje të anglishtes, i predikojnë korit; ose u flasin atyre lexuesve që tashmë nuk kanë nevojë të binden, por vetëm të ngushëllohen për bindjet e tyre. Ndryshe nga arsyetimi që mund të gjesh në një shkrim opinioni të zakonshëm, i cili i drejtohet një lexuesi në gjendje të arsyetojë, pavarësisht përkatësive të tij politike dhe gjendjes së tij shpirtërore, satirat vjershëtare u ngjajnë, për nga funksioni, këngëve rreshtore: i shërbejnë kompaktësimit të grupit, nëpërmjet përndarjes së emocioneve të thjeshta, por gjithëpërfshirëse.

Pse me vargje? Çfarë force ka vargu, në këtë lloj komunikimi, që i mungon ligjërimit të arsyetuar? Kjo pyetje është po aq e vjetër sa edhe retorika; ndoshta, në kontekstin për të cilin flasim, vargu ndihmon me strukturën e përsëritur dhe rimën (edhe ajo një lloj përsëritjeje), duke ndihmuar për të përftuar një lloj valleje të mendimit; dhe duke shërbyer njëlloj siç u shërben një tango dy të dashuruarve: si katalizator.

Mbetet për t’u parë nëse një ditë gazetat do t’ua hapin krejt hapësirën e opinioneve kontributeve të tilla, që e anashkalojnë ligjërimin racional, për ta shndërruar tryezën e rrumbullakët të dialogut në sofër të rakisë. Nuk është se ndihem i kërcënuar nga një lëvizje e tillë e mundshme; jam vetëm kurioz të shoh se ç’do t’u bëjë akoma Interneti mediave tradicionale në hapësirën shqiptare.

About these ads