Posted in Antropologji, Gjuhësi, Histori, tagged androgjinia, besa, Cikli i Kreshnikëve, Halili, Martesa e Halilit, Muji, Orët e malit, paganizmi, Tanusha, tejveshja, zanat on August 31, 2011 | 6 Comments »
Martesa e Halilit është ndër këngët më të bukura të Ciklit shqip të Kreshnikëve; dhe ndoshta një nga më të rëndësishmet, nga pikëpamja e elementeve arkaike që përmban.
Me 674 vargje, ajo rrëfen historinë rokamboleske të Halilit, që deshi të martohej me Tanushën, të bijën e Krajlit të Kotorrit.
Posted in Antropologji, Histori, tagged Ajkuna, Bosnja, Cikli i Kreshnikëve, Durham, ekzogamia, Halili, ilirët dhe shqiptarët, ilirët në Bosnje, Jutbina, Krajli, Krajlia, lisi i gjakut, lisi i tamlit, malësia, martesat e përziera, Muji, Nopcsa, rrëmbimi i vashave, shqiptarët dhe serbët në Mesjetë, Stavro Skendi, vasha dhe motra on August 30, 2011 | 21 Comments »
Në Ciklin e Kreshnikëve, një grusht trimash, zakonisht tridhjetë agallarë, me Mujin dhe Halilin në krye, e përjetojnë kreshnikërinë e tyre duke çetuar; ata dalin në bjeshkë, dyluftojnë me shkijet e ndonjëherë edhe me njëri-tjetrin, bëjnë plaçkë, lidhen në vëllazëri dhe tradhtojnë njëri-tjetrin, martohen dhe vriten në fushë të mejdanit dhe rrallë e tek edhe vdesin; me një fjalë, bëjnë gjithçka që mund të pritej prej një tufe kalorësish mesjetarë, të ngeshëm dhe të kontrolluar prej testosteronit.
Posted in Humorr, Media, Sociologji, tagged burrat e gratë, cilësia e gazetave, cilësia e informacionit, dhuna në familje, dhuna ndaj burrave, dhuna ndaj femrave, konflikti në familje, marrëdhëniet bashkëshortore, mediat shqiptare on August 29, 2011 | 4 Comments »
Edhe sikur të mos isha me origjinë nga Berati, shkrimin me titull “Burrat e Beratit kërkojnë mbrojtje: Na rrahin gratë”, do ta lexoja medoemos. Prandaj edhe i shpenzova lekët për gazetën.
Posted in Ekonomi, Histori, tagged ekonomia otomane, esnafet, gildat, Islami dhe prapambetja ekonomike, Islami në Ballkan, Islami shqiptar, myslimanët, prapambetja e Shqipërisë, proteksionizmi, tregtarët e krishterë, tregtarët hebrenj on August 28, 2011 | 26 Comments »
Ç’vijon më poshtë është një përgjigje e artikullit të Xha Xhait “Gjeografia si fat”. Fjala përgjigje në vetvete përçon vizione antagonizmi që në këtë rast janë të papërligjshme, meqë pyetja që Xha Xhai bëri hapur ishte në vetvete shumë interesante dhe ka kohë që kërkon përgjigje. Jam i bindur që kjo përgjigje ka shumë përmasa, por mua më duket se rrallë shoh në tregun e fjalës së shkruar argumente bindëse.
Posted in Humorr, tagged fjalët e huaja, ortografia, pastrimi i gjuhës, purizmi, shqipërimi i toponimeve, tabela, tabelat e dyqaneve, toponimia, zëvendësimi i fjalëve të huaja on August 27, 2011 |
Pas fushatës kundër regjistrimit të popullsisë, emrave të përveçëm me prejardhje të huaj dhe toponimeve jo shqiptare, Aleanca Bardhezi ka njoftuar se do të ndërmarrë një fushatë të ashpër kundër tabelave në Shqipëri që përmbajnë fjalë të huaja. (more…)
Posted in Antropologji, Gjuhësi, Histori, tagged Arnaut Osmani, Cikli i Kreshnikëve, Elsie, Gjergj Elez Alia, Gjeto Basho Muji, Halili, Lambertz, Muji, Omeri, Sokole Halili, turqisht on August 26, 2011 | 15 Comments »
Çfarë gjuhe fliste Muji
i Ciklit të Kreshnikëve?
Pyetja në vetvete tingëllon absurde, meqë Muji si personazh i Ciklit të Kreshnikëve në versionin shqip, nuk mund të flasë veçse shqip.
Nga ana tjetër, dinamikat narrative të Ciklit zhvillohen gjithnjë si ballafaqime mes turqve (Mujit, Halilit dhe çetës së tyre) dhe kaurëve (shkjave, njerëzve të Kralit). Me të drejtë është vënë në dukje nga disa studiues, se fjala turk, në këtë kontekst, i referohet fesë myslimane të Mujit me shokë, jo etnisë ose kombësisë së tyre.
Posted in Histori, tagged akronizmi, historiografia kombëtariste, identiteti shqiptar, miti i mbijetesës, pushtimi osman, pushtimi turk, pushtuesi turk, sundimi osman on August 25, 2011 | 41 Comments »
Ka pasur disa polemika në shtyp këto ditë, për rishikimin e teksteve të historisë në lidhje me trajtimin që i është bërë në ato tekste, tradicionalisht, periudhës osmane.
Polemikat tregojnë, para së gjithash, se ne e kemi më të lehtë të punojmë me përkushtim të admirueshëm për të ndryshuar të kaluarën, sesa të tashmen dhe aq më pak, ruajna Zot, të ardhmen.
Posted in Humorr, tagged Ballshi, Berati, Borshi, Burreli, Durrësi, Kavaja, Kolonja, Korça, Kukësi, Kurbini, Lezha, Lushnja, Myzeqeja, Porto Edda, Rrësheni, Rubiku, Saranda, Shkodra, Tirana, Tropoja on August 24, 2011 | 9 Comments »
Një nga kombet më të vjetra të Europës, shqiptarët kanë lënë gjurmët e tyre të pashlyera anembanë botës, siç duket edhe nga një numër i madh emrash qytetesh, fshatrash, krahinash, kandrrash, mikro-organizmash, bimësh dhe personalitetesh të shquara në Europë dhe gjetiu.
Posted in Gjuhësi, Totalitarizëm, tagged censura, fjalët e huaja, kalket, kontrolli gjuhësor, neologjia, neologjizmat, norma leksikore, purizmi on August 24, 2011 | 7 Comments »
Kush e ka kaluar rininë në Tiranë në vitet 1970-1980, do ta mbajë mend fjalën dyrrotak, e cila thuhej se do të zëvendësonte, një ditë prej ditësh, fjalën e huaj biçikletë; se kjo punë ishte vendosur nga gjuhëtarët dhe mbikëqyrësit dhe kujdestarët e shqipes, dhe se nuk mund të zhbëhej më.
Posted in Gjuhësi, Histori, tagged Drini, Dropulli, Epiri, Epiri i Vjetër, epirotët, grekët, ilirët, kaonët, molosët, rotacizmi, thesprotët on August 23, 2011 | 21 Comments »
Historiani Kristo Frashëri, në disa numra të Gazetës Shqiptare, polemizon me teza të historianëve grekë në lidhje me Epirin e Vjetër dhe banorët e tij në shekuj.
Çështja e natyrës etnike të Epirit të Vjetër në lashtësi dhe në mesjetë i ka ndarë historianët në të dy anët e kufirit shqiptaro-grek.
Dy tezat ekstreme – njëra se Epiri i Vjetër ka qenë gjithnjë etnikisht grek dhe tjetra se Epiri i Vjetër ka qenë iliro-shqiptar në mënyrë të vijueshme – nuk janë të vetmet që qarkullojnë, as më të besueshmet.
Posted in Antropologji, Politikë, tagged AKZ-ja, demokracia, komunitetet, ndërrimi i toponimeve on August 22, 2011 | 6 Comments »
Debati për çështjen e toponimeve tashmë është nyjëtuar në disa drejtime – me ç’rast shpresoj të jenë ndriçuar edhe disa aspekte jo shumë të njohura dhe të kapshme të toponomastikës shqiptare.
Gjithsesi, kundërtitë më të mëdha, siç mund të pritej, i ndesh në aspektet sociologjike dhe ideologjike të çështjes.
Posted in Gjuhësi, Totalitarizëm, tagged Bashkimi Sovjetik, kthimi i emrit të vjetër, ndërrimi i toponimeve, persistenca e emrit, totalitarizmi, utopia totalitare on August 21, 2011 | 10 Comments »
Gjatë shekullit XX, Bashkimi Sovjetik ka qenë skenë e një prej orvatjeve më të bujshme dhe, në analizë të fundit, më qesharake për ndërrimin e emrave të vendeve.
Shembujt e Caricinit – Stalingradit – Vollgogradit ose të Shën Petersburgut – Petrogradit – Leningradit – Shën Petersburgut janë më të njohurit, teksa ilustrojnë marrëzinë e regjimit totalitar sovjetik për të shkruar historinë dhe kremtuar lavdinë e vet në hartë.
 | Brikena Çabej on RRETH KOLIQIT |
 | Relapso on TË ARDHUR E TË IKUR |
 | Xha Xhai on TË ARDHUR E TË IKUR |
| Relapso on RRETH KOLIQIT |
 | anonimi on RRETH KOLIQIT |
 | pifto on RRETH KOLIQIT |
 | Evdotea on TË ARDHUR E TË IKUR |
 | dr.paradoks on PROMETEU NË FARMACI |
 | Lulian Kodra on TË ARDHUR E TË IKUR |
 | Cyprinodon diabolis on RRETH KOLIQIT |
Shqipologji
